Cháu gái hoạ sĩ Nguyễn Khang lên tiếng về bức tranh mạo danh

08/10/2020

“Tại sao chưa nhìn thấy tranh, chưa xác định nguồn gốc mà đã đưa vào danh sách đấu giá?” – Cháu gái hoạ sĩ Nguyễn Khang đặt nhiều câu hỏi.

 

Tranh giả, tranh mạo danh - hệ lụy và lợi thế của xã hội 4.0

 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương - Cháu gái của hoạ sĩ Nguyễn Khang

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương - Cháu gái của hoạ sĩ Nguyễn Khang 

Lẽ ra, phiên đấu giá trực tuyến ngày 10/10 của PI Auction House tổ chức sẽ xuất hiện một bức  tranh ký tên cố hoạ sĩ Nguyễn Khang. Nhưng, gia đình hoạ sĩ đã phản ứng mạnh mẽ, vì bức tranh thật vẫn đang được gia đình bảo quản.

Thế giới nghệ thuật đã có cuộc trao đổi với hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương, cháu gái của hoạ sĩ Nguyễn Khang.

* Được biết, trong phiên đấu giá sắp tới của PI, dự kiến có 1 bức tranh ghi tên hoạ sĩ Nguyễn Khang, nhưng đáng tiếc, đại diện gia đình hoạ sĩ đã phát hiện ra bức tranh này là giả, vì gia đình đang giữ bức tranh này tại nhà. Xin chị cho biết thêm về hoàn cảnh ra đời của bức tranh? 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương: - Đây là bức "Người đẹp hoa thơm", ông tôi đã thực hiện phác thảo tranh từ trước khi tôi ra đời, bức ở nhà tôi đang giữ được ông vẽ từ trong khoảng thời gian từ 1988 đến khi ông tôi mất đột ngột vì vấn đề về tim năm 1989, mẹ tôi, hoạ sĩ Nguyễn Kim Điệp đã giúp hoàn thiện tranh vào năm 2002, mẹ tôi - một hoạ sĩ - là con gái cả trong gia đình, được chính ông tôi truyền dạy kỹ thuật gia truyền từ những năm 1980 khi gia đình tôi chuyển từ Bắc vào Nam vì ông tôi không muốn có thợ để phụ việc, ông muốn giữ kỹ thuật gia truyền.  

*Thưa chị, dù PI đã gỡ bức tranh giả, tranh mạo danh ra khỏi phiên đấu, nhưng đại diện phòng đấu giá có tới gặp đại diện gia đình mình không? 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương: - Đại diện của PI Auction House (gọi tắt là PI), anh Đô Sơn có liên hệ tôi qua mạng xã hội Facebook và đề cập đến việc bay từ Hà Nội vào TP HCM để xác minh bức tranh, vì bức tranh giả đó hiện đang ở trong TP HCM.

Anh Đô Sơn có hẹn gặp tôi để cùng xem và đánh giá bức tranh này, nhưng tôi từ chối vì không sắp xếp được thời gian. Sau đó anh ấy cũng nhắn tôi là sau khi xem kỹ bức tranh và do người gửi bức tranh không chứng minh được nguồn gốc tranh.

Do đó, Đô Sơn gỡ tranh khỏi buổi đấu giá, anh ấy hỏi số điện thoại tôi để nói chuyện thêm, nhưng tôi nghĩ, câu chuyện nên khép lại và tôi nghĩ không có gì thêm để nói về trường hợp đáng thất vọng này. 

* Qua sự việc vừa rồi, theo cảm nhận của chị, thì công tác thẩm định tranh của PI đã làm tốt chưa? 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương: - Theo tôi, qua trường hợp này ai cũng có thể thấy quá nhiều sai sót trong quá trình thẩm định tranh của PI trước khi cho lên sàn. Tôi nói ra ở đây là thực sự mong PI nói riêng và các sàn khác nên rút kinh nghiệm, trau dồi thêm kiến thức để đừng tiếp tục mắc lỗi nhiều lần như vậy. 

Thứ nhất: tại sao chưa nhìn thấy tận mắt tranh, chưa xác định nguồn gốc tranh, mà đã đưa vào danh sách online để chuẩn bị cho đấu giá. Thậm chí còn được định giá trước khi thẩm định (trường hợp tranh ông tôi và tranh của hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hợp, thân sinh hoạ sĩ Nguyễn Đức Hoà).

Thứ hai: PI khẳng định đã nhìn thấy một bản khác của bức tranh ở ngoài Hà Nội rồi, vậy việc so sánh giữa 2 tranh như thế nào? Một bức giá vài chục tỉ và 1 bức chỉ vài trăm triệu? Kỹ thuật vẽ như thế nào, thể hiện chi tiết ra sao, khác biệt giữa các bản vẽ như thế nào? 

Thứ ba: nếu PI là nhà thẩm định, dùng kiến thức của mình để nhận định tranh, thì phải có kiến thức về từng tác giả, nhất là các tên tuổi lớn như ông tôi, mà lại không nắm rõ về kỹ thuật gia truyền và đặc biệt của ông, thì không nên để tranh lên sàn của mình. Phải chăng người thẩm định tranh chưa tinh tường hay không xuất phát từ sự thưởng thức tác phẩm mà chỉ là mục đích đầu cơ?

Thứ tư: ngoài việc thiện chí và nhanh chóng gỡ tranh, nhưng thiết nghĩ PI cần có đính chính và có lời xin lỗi về thiếu sót trong khâu thẩm định, chứ không chỉ âm thầm gỡ tranh và muốn gặp riêng gia đình. 

 

Bức tranh giả ký tên hoạ sĩ Nguyễn Khang có nhiều chi tiết thô, vụng

Bức tranh giả ký tên hoạ sĩ Nguyễn Khang có nhiều chi tiết thô, vụng 

 

* Theo chị, những gì chưa tốt, chúng ta có nên nói thẳng vào điều đó để lần sau sẽ làm tốt hơn không? 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương: - Tôi muốn nói thẳng và tìm ra khuyết điểm với mục đích để sửa sai, tránh lp lại lỗi và làm tốt hơn. Chứ không phải để vùi dập, vì hoạ sĩ và các nhà sưu tập cũng như các sàn đấu giá luôn có mối quan hệ chặt chẽ và cùng có lợi. 

Thậm chí nên vạch trần các đường dây làm giả tranh (nếu có) ở Việt Nam, vì tranh của ông tôi bị làm giả khá nhiều và rồi đem bán cả ở thị trường quốc tế. Link dẫn chứng: 

https://www.invaluable.com/auction-lot/nguyen-khang-1912-1989-sce-ne-e-questre-43-c-23b42ab9bb?fbclid=IwAR2G4uJu9wSUAPXLDuZMhvZO0EH47IgsZSpwf3EMJkB-VV6TUBL8ACkLz0o

*Có thể nói rằng hiện trạng của thời đại kỹ thuật số là hình ảnh tác phẩm bị phát tán lên internet dẫn tới nạn sao chép tràn lan, xâm phạm nghiêm trọng bản quyền tác giả. Mặt khác, nếu tận dụng nền tảng số thì giải pháp kỹ thuật hiện nay lại cho phép làm được nhiều điều tốt đẹp hơn để lan tỏa những giá trị nghệ thuật đẹp đẽ tới công chúng. Chị nghĩ gì về tính hai mặt của vấn đề này? 

Hoạ sĩ Nguyễn Quế Hương: - Thời đại kỹ thuật số không phải là lý do gây gia tăng nạn chép tranh giả tràn lan, tệ nạn này đã có từ rất lâu rồi. Cho dù có internet, thì việc chiêm ngưỡng một bức tranh thật sự mới là thưởng thức thật và danh dự của người nghê sĩ quan trọng hơn lợi nhuận. Mục đích chính việc làm giả tranh là lợi nhuận, nên cho dù có internet hay không thì tệ nạn này vẫn tồn tại. Còn Kỹ thuật số chỉ là công cụ và phương tiện, thì luôn có hai mặt lợi hại song song. Nên tuỳ vào mục đích sử dụng thì sẽ đem lại cái tốt hay xấu thôi. 

*Cảm ơn chị đã giành thời gian!

Hoà Bình (thực hiện)

 

Tranh giả, tranh mạo danh - hệ lụy và lợi thế của xã hội 4.0

05/10/2020


(*) Xem thêm

Bình luận
Gọi ngay : 0937112626